Resize Text:

Switch to:

Ein hymateb i Covid-19

Mae’r Comisiynydd Heddlu a Throseddu, Alun Michael, a'i dîm, wedi symud yn gyflym i gyflawni ei rwymedigaethau cyfreithiol i graffu ar Heddlu De Cymru a'i ddwyn i gyfrif yn ystod pandemig COVID-19, yn ogystal â chefnogi gwaith swyddogion a staff yr heddlu a gwirfoddolwyr, a mynd i'r afael â materion yn ymwneud ag effaith yr argyfwng ar waith plismona cymunedau lleol ar ran y cyhoedd.

“Fy rôl i ar ran y cyhoedd bob amser yw ymgysylltu â'r Prif Gwnstabl a'i dîm fel cyfaill beirniadol a phartner yn y gwaith o sicrhau bod rhagoriaeth o ran plismona yn Ne Cymru yn taro cydbwysedd rhwng gwaith ymgysylltu cadarnhaol â chymunedau lleol, ac ymateb cadarn i'r sawl sy'n torri'r gyfraith, yn ogystal â gweithredu ar y cyd i atal trosedd a niwed.

“Yn ystod y cyfnod unigryw sydd ohoni, rwy’n falch bod y cydbwysedd hwn yn cael ei gynnal, a’n bod yn gweithio'n agos gydag asiantaethau partner lleol, yn arbennig llywodraeth leol. Mae pobl leol ledled De Cymru wedi ymateb yn dda i'r rheolau a bennwyd gan Lywodraeth Cymru, ac wedi dilyn cyngor swyddogion yr heddlu a swyddogion cymorth cymunedol yr heddlu – ond mae Heddlu De Cymru wedi bod yn gadarn o ran defnyddio'r pwerau a roddwyd iddo mewn cysylltiad â’r lleiafrif nad ydynt, yn ôl pob golwg, yn deall mai pwrpas y mesurau argyfwng yw amddiffyn pob un ohonom a galluogi'r GIG i wneud ei waith, sef mynd i'r afael â'r pandemig ac, yn y pen draw, achub bywydau.

"Nid ydym wedi anghofio ein blaenoriaethau arferol – felly yn ogystal â helpu'r ymateb brys, mae Heddlu De Cymru wedi sicrhau bod y gwaith o ymateb yn effeithiol i'r sawl sy'n dioddef trais a cham-drin domestig, y drwg sy'n gysylltiedig â Llinellau Cyffuriau a masnachu mewn cyffuriau, yn ogystal â'r amrywiaeth o alwadau eraill ar ei amser, yn parhau i gael eu blaenoriaethu. Ac mae aelodau o'm tîm yn parhau i gefnogi'r gwaith hwnnw," ychwanegodd.

Ond mae atebolrwydd tryloyw a chraffter yn parhau i fod yn elfennau allweddol o'n model plismona. O ganlyniad i gyfyngiadau'r llywodraeth, sy'n golygu na ellir cynnal cyfarfodydd wyneb yn wyneb, mae'r Comisiynydd a'i Dîm Arwain wedi gwneud defnydd effeithiol o dechnoleg er mwyn cynnal cyfarfodydd goruchwylio priodol â'r Prif Gwnstabl, Matt Jukes, a'i dîm o Brif Swyddogion drwy ddefnyddio fideogynadledda a galwadau cynadledda, i fonitro ymateb yr heddlu i argyfwng COVID-19, ac i ofyn cwestiynau a gyflwynwyd gan aelodau'r cyhoedd i'r Prif Gwnstabl yn uniongyrchol drwy broses Holi ac Ateb a hysbyswyd.

Caiff y gwaith o gyflawni cyfrifoldeb y Comisiynydd am atebolrwydd a gwaith craffu ei arwain gan Brif Weithredwr y Comisiynydd, Lee Jones, sy'n disgrifio'r ffordd y mae'r broses wedi datblygu ac aeddfedu yn Ne Cymru. "Mae'n dda gweld bod y Prif Gwnstabl a'r sawl sy'n arwain ar agweddau penodol o blismona gweithredol yn Ne Cymru yn ystyried gwaith craffu fel rywbeth sy'n eu cefnogi ac yn eu helpu i 'gael pethau'n iawn' i'r fath raddau," dywedodd.

Yn ystod yr argyfwng iechyd y cyhoedd hwn, mae'r Comisiynydd mewn cysylltiad â'r Prif Swyddogion bob dydd, ac mae wedi sefydlu sesiynau trafod wythnosol â'r Prif Gwnstabl, yn ogystal â’r Dirprwy Brif Gwnstabl, Jeremy Vaughan, a’r Dirprwy Gomisiynydd, Emma Wools, er mwyn sicrhau goruchwyliaeth strategol dros ymateb Heddlu De Cymru a'i waith gydag asiantaethau partner, gan gynnwys Llywodraeth Cymru a chynghorau lleol.

Cafwyd cydgysylltu da iawn â Gwasanaeth Carchardai a Phrawf Ei Mawrhydi, yn dilyn penderfyniad y Llywodraeth i ryddhau rhai carcharorion yn gynnar er mwyn sicrhau y gellir bodloni gofynion cadw pellter corfforol mewn carchardai. Mae’r Dirprwy Gomisiynydd, Emma Wools, wedi cynrychioli'r pedwar Comisiynydd mewn trafodaethau manwl sydd wedi rhagweld problemau posibl, ac wedi galluogi cynllunio lleol effeithiol fesul achos. Mae'r risg o niwed cudd sylweddol o ran Trais a Cham-drin Domestig yn ystod yr argyfwng wedi bod yn destun pryder mawr i'r Comisiynydd. Aed i'r afael â'r mater hwn drwy waith cyfathrebu sylweddol gan dîm y Comisiynydd ac ym mhob rhan o'r Heddlu er mwyn ei gwneud yn glir y bydd Heddlu De Cymru yn ymateb yr un mor gadarn yn ystod yr argyfwng COVID-19 ag ar unrhyw adeg arall, ac i godi ymwybyddiaeth o’r cymorth y gall pobl ei gael. Mae Emma wedi ymuno â gweithgor Llywodraeth Cymru sydd â'r nod o fynd i'r afael â'r materion hyn yn ystod yr argyfwng.

Yn ôl y Comisiynydd, mae'r gwaith cyfathrebu yn ystod yr argyfwng wedi bod yn rhagorol ac yn gynhwysfawr. Ar ddechrau'r cyfyngiadau symud, cafodd strwythurau gweithredu brys eu sbarduno ym maes Plismona a thrwy strwythurau brys Llywodraeth Cymru a Llywodraeth y DU. Mae’r pedwar Comisiynydd Heddlu a Throseddu yng Nghymru wedi gweithio gyda Phrif Gwnstabliaid a Llywodraeth Cymru i sicrhau gwaith cysylltu parhaus a rheolaidd ar bob lefel. Mae’r sgyrsiau rheolaidd yn cynnwys trafodaethau uniongyrchol â Gweinidogion yn y Swyddfa Gartref a'r Weinyddiaeth Gyfiawnder, Ysgrifennydd Gwladol Cymru, a Gweinidogion a Swyddogion yn Llywodraeth Cymru, yn ogystal â chyfarfodydd rhithwir ag ASau, ACau ac Arweinwyr Cynghorau. Bydd hyn yn parhau drwy gydol yr argyfwng, ac wrth i ni gael caniatâd i ddychwelyd i'r sefyllfa arferol yn ystod y misoedd sy'n dod.

Mae'r Comisiynydd hefyd wedi bod yn gweithio gyda'r Prif Gwnstabl i sicrhau bod cynrychiolwyr etholedig – yn arbennig ASau, ACau ac Arweinwyr Cynghorau – yn cael y wybodaeth ddiweddaraf am yr ymateb plismona yn ystod yr argyfwng iechyd y cyhoedd a sbardunwyd gan COVID-19.

Mae hyn wedi cynnwys derbyn gwahoddiadau i ymateb i ymholiadau ar faterion penodol ac, er enghraifft, cymryd rhan mewn cyfweliad fideo dros Facebook â Stephen Doughty, AS dros Dde Caerdydd a Phenarth, er mwyn ateb cwestiynau ei etholwyr mewn perthynas â phlismona'r pandemig.

Dywedodd Alun Michael: "Rydym hefyd wedi ymgysylltu'n gadarnhaol ag asiantaethau eraill yn y System Cyfiawnder Troseddol, a hynny ag aelod o Fwrdd Cyfiawnder Troseddol De Cymru, a thrwy gyfarfod rhithwir o Fwrdd Cyfiawnder Troseddol Cymru Gyfan. Gwnaeth hyn ddangos buddion y gwaith manwl a wnaed yn ddiweddar, a fu'n gyfrifol am alluogi’r pedwar Comisiynydd Heddlu a Throseddu i ymuno ag arweinwyr asiantaethau heb eu datganoli eraill, gan gydnabod ein bod i gyd yn gweithio mewn amgylchedd datganoledig, ac ein bod ni, gyda'n gilydd, yn gyfrifol am ddarparu'r system cyfiawnder troseddol mwyaf effeithiol ac effeithlon posibl ar gyfer pobl Cymru.

Dywedodd y Comisiynydd:

"Mae gwneud y defnydd mwyaf posibl o dechnoleg wedi bod yn gwbl allweddol i’n gallu i addasu i'r heriau gweithle a achosir gan bandemig COVID-19. Rydym wedi defnyddio dull arloesol ac wedi croesawu atebion digidol er mwyn cyflawni ein prosesau craffu a sicrhau atebolrwydd a thryloywder arferol, gan roi sicrwydd i'r cyhoedd bod Heddlu De Cymru yn darparu gwasanaeth effeithlon ac effeithiol yn ystod yr argyfwng. Rwy’n falch o'r ffordd y mae aelodau o'm tîm wedi addasu i'r rôl gefnogol sydd ei hangen ar yr heddlu ar adeg heriol iawn fel hyn, wrth barhau hefyd i ganolbwyntio ar y gwaith craffu a sicrhau’r atebolrwydd sydd wrth wraidd model plismona Prydain, o ran egwyddor ac ymarfer gorau, a gofyniad cyfreithiol.

"Dyna sut rydym wedi gallu gofyn cwestiynau a gyflwynwyd gan y cyhoedd i'r Prif Gwnstabl a'i dîm o Brif Swyddogion yn uniongyrchol, gyda phynciau'n amrywio o'r cyfyngiadau presennol a phwerau'r heddlu, i'r defnydd o'n Cwnstabliaid Gwirfoddol a'n gwirfoddolwyr.

"Yr hyn sy'n glir iawn yw bod y Prif Gwnstabl a minnau o’r un farn ynglŷn â'r ffordd y dylem ni, yn Ne Cymru, blismona'r argyfwng COVID-19, yn benodol mewn perthynas â'r rheolau cadw pellter cymdeithasol, gan ddefnyddio model Heddlu De Cymru o blismona yn y gymdogaeth fel conglfaen ein dull gweithredu.

"Mae hyn wedi rhoi'r hyder i mi apelio i'r cyhoedd i gydnabod nad oes angen i swyddogion yr heddlu ddweud wrthynt am ddilyn y rheolau a bennwyd i’n hamddiffyn rhag effeithiau gwaethaf posibl COVID-19, ac am gefnogi dull gweithredu'r Prif Gwnstabl, lle y bydd swyddogion bob amser yn ceisio 'ymgysylltu, egluro ac addysgu' yn y lle cyntaf.

“O ymgysylltu â'r cyhoedd, mae'n bleser gweld eu hymateb cadarnhaol i’r gwaith plismona, ac mae'r mwyafrif helaeth o bobl yn Ne Cymru yn gwrando ar gyngor y llywodraeth i aros gartref, diogelu'r GIG ac achub bywydau. Rydym hefyd wedi mynd ati i ddarparu negeseuon cyson ar draws cymunedau De Cymru, gan sicrhau bod crynodeb clir a syml o'r rheolau ar gael mewn taflen ac ar wefan Heddlu De Cymru.

"Nid yw swyddogion wedi petruso cyn defnyddio'r pwerau newydd mewn modd cadarn er mwyn mynd i’r afael â’r nifer cymharol fach o bobl sydd wedi anwybyddu'r rheolau, am eu bod yn peryglu eu hunain a'r gymuned ehangach. Rwy’n cefnogi'r dull gweithredu hwn yn llwyr.

"Drwy gydol yr argyfwng iechyd y cyhoedd hwn, mae cysylltiad dyddiol â'r Prif Gwnstabl a'i dîm yn parhau'n hanfodol er mwyn sicrhau fy mod yn gallu cael y wybodaeth ddiweddaraf am drefniadau i gefnogi ein cymunedau, wrth iddynt barhau i blismona’n weithredol bob dydd, gan fynd i'r afael â'r heriau a'r niwed nad ydynt wedi diflannu.

“Mae'r ethos pwerus o gydweithredu sy’n bodoli yn Ne Cymru yn amlycach nag erioed ar hyn o bryd, gan groesawu'r egwyddorion a nodwyd yn Neddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol, wrth gydweithio i ddarparu gwasanaethau arferol i’n cymunedau, a bod yn ddigon hyblyg i gefnogi ein gilydd wrth i ni addasu i’r newidiadau dyddiol sy’n angenrheidiol oherwydd y pandemig.

“Rwy’n falch o ardystio bod Heddlu De Cymru wedi dod yn adnabyddus fel heddlu sydd ar flaen y gad yn y DU am ei gyfraniad i ddigwyddiadau cenedlaethol a'i hanes trawiadol o blismona digwyddiadau rhyngwladol mawr yn llwyddiannus. Ar yr un pryd caiff yr heddlu ei weld fel arweinydd ym maes atal – gyda'n pwyslais clir ar "ymyrraeth gynnar a chamau gweithredu cadarnhaol, prydlon" – ac fel heddlu nad yw’n unig wedi diogelu plismona yn y gymdogaeth, ond wedi ei hyrwyddo. Bydd y cyfuniad hwn o ragoriaeth ym maes plismona, arweinyddiaeth ym maes atal a gwaith ymgysylltu â’n cymunedau lleol yn parhau wrth wraidd dull gweithredu Heddlu De Cymru – rhywbeth yr wyf i a’r Prif Gwnstabl yn unfrydol ynglŷn â’i gynnal drwy’r adeg hon o argyfwng.

"Rwy’n hyderus ynglŷn â'r ffordd y mae mannau cyswllt sylfaenol hanfodol ar gyfer y cyhoedd, yn arbennig y Ganolfan Gwasanaethau Cyhoeddus, yn parhau i ddarparu eu gwasanaethau hollbwysig, wrth sicrhau y caiff staff eu diogelu drwy gadw pellter cymdeithasol.

"Rydym yn cyflawni mwy gyda'n gilydd nag ar ein pen ein hunain, ac mae'n galonogol gweld yr ymdrech ar y cyd sy'n amlwg yn ein cymunedau, gyda'r cyhoedd, yr heddlu a'n partneriaid ledled De Cymru yn mynd y tu hwnt i'r galw er mwyn helpu i fynd i'r afael â'r feirws hwn ac amddiffyn ein cymunedau."

Y newyddion diweddaraf

Comisiynydd yr Heddlu a Throseddu yn sicrhau mwy na £500,000 i Ferthyr Tudful

Mae Comisiynydd yr Heddlu a Throseddu De Cymru wedi llwyddo i sicrhau mwy na hanner miliwn o bunnau i Ferthyr Tudful o Gronfa Strydoedd Mwy Diogel y S…

Gweld mwy >

Cydweithrediad rhwng Heddluoedd Cymru yn cael Canmoliaeth mewn Adroddiad Newydd

Heddiw bydd Adroddiad Sbotolau PEEL yr HMICFRS ‘The Hard Yards’ yn cael ei gyhoeddi.

Dywedodd y Gwir Anrh Alun Michael, Cadeirydd Grŵp Plismona Cymru …

Gweld mwy >

Tîm y Comisiynydd yn nodi Diwrnod Cofio Karma Nirvana (14 Gorffennaf)

Neges gan Paula Hardy, Arweinydd Strategol – Bregusrwydd a Dioddefwyr ar gyfer Comisiynydd yr Heddlu a Throseddu De Cymru:

"Heddiw, ar Ddiwrnod Cofio …

Gweld mwy >